Çin Halk Cumhuriyeti İstanbul Başkonsolosu Huang Songfeng,
?Bu hastalığın geçmişi daha çok yeni, bir ay oldu. Hastalık tedavi edilecektir,
hastalığın olduğu bölgeler de günden güne normale dönecektir. Yeter ki Türkiye
bazı alanlarda bize sınırlama koymasın. İş insanımız gelip Türkiye?de fuara
katılacak gelemiyor, çünkü uçuş yok. Ticaret azalacak turist sayısı düşecek.?
dedi.
Eğer Türkiye?nin Çin?e olan ihracatı bu dönemde ya da başka
bir dönemde artacaksa bundan mutluluk duyacaklarını kaydeden Songfeng, ?Tek
istediğimiz bu mutluluk bizim acımız üzerinden olmasın? açıklamasını yaptı.
Huang Songfeng ile koronavirüsün etkileri ve Türkiye Çin ticari ilişkilerini
anlattı.
Koronavirüs ile ilgili son gelişmeler neler?
Son günlerde hastalık tespit rakamı arttı, şüpheli sayısı
arttı. Taburcu edilen kişi sayısı da artıyor. O bölgede giriş çıkışlar
kısıtlandı. Çoğu hastalar Hubei eyaletinde. Çok fazla dedikodu var. Bu hastalık
hem Çin?i hem dünyayı öldürecek diye. Bu tarz söylentiler fazla korkutucu. İlk
başlarda normal bir grip gibi algılandı. Ama şu anda hastalığa karşı ciddi
girişimler var. Bazı bölgelere giriş çıkışlar kısıtlanınca bunlar insan
haklarına aykırı denildi, hulbuki bu sağlık için bir fedakârlık. Yoksa hangi ülde
en gelişmiş şehirlerinden birini kapatmak ister.
Virüse karşı tüm dünyada olduğu gibi Türkiye?de de ciddi bir
endişe var, nasıl değerlendiriyorsunuz?
Şu anda Türkiye?de gördüğünüz Çinliler güvenli. Sıfır
hastalık teşhisi var. Eskiden Uzakdoğu?dan gelen bir yüzü görünce insanlar
merhaba derdi. Şimdi bu azaldı. Çünkü korkuyor bu adam hasta mı diye. Çin?den
yeni gelenler için 2 haftalık karantinalar var. Bağlı olduğu kuruluştan da izin
istedik. Hiçbir şekilde çalıştırmayacaksınız dedik. Çin?den gelenleri de
kontrol ediyoruz. Türk arkadaşlar Çinli görünce kaçmasınlar. Maskeli insan
görünce insanlar çok panikliyor ama biraz da tedbir amaçlı takılıyor bunlar.
Sanki Çin?in her tarafı hastalıklı gibi yansıtılıyor. Yok öyle bir şey.
Uzak durma sadece Türkiye?de mi var?
Birçok yerde var. Türkiye?de 20 yıldır çalışıyorum.
Türklerin misafirperverliğini çok iyi biliyorum. Bu konuda aramızda bir yanlış
anlama olmasın. Her gün televizyonlarda aynı mesajlar veriliyor. Tüm gündemlere
rağmen en çekici haber bu hastalıkmış gibi yansıtılıyor. Böyle haber akışında
insanlar etkileniyor. Bundan daha tehlikeli bir düşünce daha var Çin?de böyle
bir hastalık çıktı diye Çin ekonomisi kötüleşecek ve bundan Türkiye ekonomisi
olumlu faydalanacak diye bir düşünce oluşuyorsa bu bizi endişelendiriyor. Son
günlerde böyle haberler çok okuyoruz. Mesela ayakkabıcılar, tekstilciler, sebze
meyveciler ve bazı diğer sektörler sanki Çin?deki hastalıktan dolayı kendi
sektörü için fırsat çıkacak diye biraz mutlu oluyorlar. Bu mutluluklarını kendi
sektörel toplantılarında paylaşırlarsa daha iyi olur. Hele bazı Türk iş
insanları bu yaşananlardan çok mutlu oluyor. Başkalarının acıları üzerinden
mutlu olmak bu ülkenin misafirperverliğine aykırıdır. Ben senelerdir Türkiye
ile Çin arasındaki ticari işbirliğinin geliştirilmesi için çalışıyorum,
projeler geliştiriyoruz. Türkiye?den daha fazla nasıl mal alabiliriz diye
bakıyoruz. Eğer Türkiye?nin Çin?e olan ihracatı bu dönemde ya da başka bir
dönemde artacaksa bundan biz de mutlu oluruz. Tek istediğimiz bu mutluluk bizim
acımız üzerinden olmasın.
ÇİN DURURSA HERKES OLUMSUZ ETKİLENİR
Geçen yabancı bir gazetede de analiz yayımlandı, Çin
ekonomisinin virüsten dolayı küçülmesi Türkiye?ye yarayacak diye, bu ne kadar
gerçekçi?
Bu hastalığı daha fazla ticaret yapmak için fırsat olarak
değerlendirmemek lazım. Yabancı basında Çin?in virüs nedeniyle yüzde 1
küçülmesi olursa Türkiye yüzde 0.03 büyür deniyor. Çin düşerse diğer ülkeler de
düşer. Çin dünyanın en hızlı büyüyen ülkesi. Bizim yıllık GSYH büyümemiz yüzde
6-7?dir. Peki Türkiye?nin büyüme hedefi sadece yüzde 0.03 mü? Çin tamamen durdu
diyelim tüm dünya durur Türkiye?de bundan olumsuz etkilenir.
DAHA AZ ALIŞVERİŞ
Koronavirüs nedeniyle Çin ekonomisinin kaybı ne olur bir
öngörünüz var mı?
Ekonomik kaybı hesaplamak için daha çok az zaman geçti. Kısa
vadede etkisi daha fazla olabilir ama uzun vadede herşey normale dönecek. Şu
anda birçok insanın kafasında şu var; Çin sanki bir makine ve her şey durdu.
Yok böyle birşey. Sadece hasatalık nedeniyle insanlar artık daha az eğlenceye
çıkıyor. Daha az alışverişe gidiyor. İnsanlar mümkün olduğunca evde yemek
yiyorlar. İnsanların hareketi azaldığı için tüketim de azaldı ama e-ticareti
artırdı. Mesela 17 yıl önce Sars virüsü çıktığında da birçok ülke Çin ekonomisi
bitti, bir daha toparlanamaz diyordu, ama aynı sene yüzde 11 büyüme sağladık.
Bizde üretimde, tüketimde problem yok.
TİCARET VE TURİST DÜŞECEK
Koronavirüsten önce Türkiye ile Çin arasında ekonomik
anlamda masada hangi konular vardı, neler üzerine çalışıyordunuz?
Bu hastalığın geçmişi daha çok yeni, bir ay oldu. Hastalık
tedavi edilecektir, hastalığın olduğu bölgeler de günden güne normale
dönecektir.
Yeter ki Türkiye bazı alanlarda bize sınırlama koymasın. İş
insanımız gelip Türkiye?de fuara katılacak gelemiyor, çünkü uçuş yok. Ticaret
azalacak turist sayısı düşecek. Türkiye?nin 1 milyon Çinli turist hedefi vardı.
Nasıl olacak bu.
Turizm alanında Türkiye?nin kaybı daha çok olacak. Tekstilin
Türkiye?de daha fazla üretilmesine biz de mutlu oluruz. Bu dönemde Türkiye
Çin?e çok önemli miktarda maske ve tulum sattı. İyi ki Türkiye?nin böyle bir
üretim kapasitesi varmış diyoruz. Bu anlamda kazan kazan olmalı. Belki bu yıl
tarihinde ilk defa Türkiye?nin Çin?e ihracatı ocak, şubat, mart aylarında
Çin?den ithalatından daha fazla olacak.
Çinli şirketlerin Türkiye?de toplam ne kadar yatırımı var?
? 3 milyar dolar civarında yatırımımı var. Son güncellenen rakamları da dahil etmedik çünkü son dönemlerde kafamızda sadece hastalık var. Son iki üç yıldır yatırımlar daha da hızlandı. Çin hem burada hem de Türkiye ile birlikte üçüncü ülkelerde de yatırım yapmaya istekli. Türk şirketlerinin ise Çin?de 500 milyon dolar yatırımı var. Türkiye?de sadece İstanbul Başkonsolosluğu görev alanında bin civarında Çinli şirket var. Bunlara lokantalar ya da küçük şirketler de dahil değil.
